Chênh lệch lợi suất Pháp–Đức vượt 150 điểm cơ bản trước kỳ đánh giá Moody's 23/10: Biểu tình và ngân sách 2027 không đa số đè lên trái phiếu OAT

Cập nhật: 21/10/2026 (số liệu phiên 19–20/10/2026).

Trong khi lợi suất trái phiếu chính phủ Đức giảm theo giá năng lượng, thị trường nợ Pháp lại đi ngược chiều. Theo số liệu của Ideal Investisseur, chênh lệch lợi suất giữa trái phiếu OAT 10 năm của Pháp và Bund Đức đạt khoảng 150,8 điểm cơ bản vào ngày 20/10/2026, tăng 8,5 điểm cơ bản so với 142,3 điểm cơ bản một ngày trước đó. Một số nguồn khác báo giá quanh 153 điểm cơ bản; sự khác biệt đến từ thời điểm lấy giá. Điều khiến giới đầu tư chú ý là cú đẩy này diễn ra ngay trước kỳ đánh giá tín nhiệm của Moody's vào thứ Sáu 23/10/2026.

Những con số chính

Theo Reuters được FinanceFeeds trích dẫn, đầu tháng 10 chênh lệch từng lên 158,67 điểm cơ bản, mức rộng nhất kể từ tháng 11/2011. Các nhà cung cấp dữ liệu khác ghi nhận đỉnh thấp hơn, nên nhà đầu tư cần đối chiếu nguồn khi so sánh mức “cao nhất”.

Ba lớp áp lực cùng lúc

1. Ngân sách 2027 chưa có đa số

Thủ tướng Sébastien Lecornu đề xuất đưa thâm hụt xuống 5,0% GDP từ 5,4%, tương đương khoảng 54 tỷ euro điều chỉnh. Quốc hội đã bắt đầu thảo luận, nhưng theo phân tích của Investment House, chính phủ không có đa số ổn định. Điều 49.3 cho phép thông qua dự luật không cần biểu quyết, song đổi lại chính phủ đối mặt nguy cơ bị bỏ phiếu bất tín nhiệm. Đây chính là điểm mà thị trường định giá: không phải con số thâm hụt, mà là khả năng chính trị thực hiện nó.

2. Bất ổn đường phố

Theo Bộ Nội vụ Pháp, khoảng 550.000 người tham gia biểu tình ngày 17/10, trong đó khoảng 110.000 ở Paris; hơn 1.200 người bị bắt trong thông tin ban đầu, và Thủ tướng cho biết khoảng 150 cảnh sát bị thương. FinanceFeeds sau đó dẫn số bắt giữ vượt 2.400 và lệnh giới nghiêm ở một số thành phố. Cổ phiếu ngân hàng Pháp bị bán mạnh vào ngày 19/10, phản ánh vai trò nặng của thị trường nội địa trong doanh thu (riêng BNP Paribas khoảng một phần tư doanh thu từ Pháp).

3. Kỳ đánh giá của Moody's ngày 23/10

Moody's đang xếp hạng Pháp ở Aa3 với triển vọng tiêu cực (chuyển từ ổn định ngày 24/10/2025, được khẳng định tháng 4/2026). Nếu bị hạ một bậc, Pháp sẽ xuống A1, vẫn thuộc nhóm đầu tư và vẫn trên ngưỡng tài sản đảm bảo của ECB. Trước đó trong tháng 10, Moody's cảnh báo sự phân mảnh chính trị đang làm khó việc củng cố tài khóa trước cuộc bầu cử tổng thống 2027.

Vì sao đây là câu chuyện riêng của Pháp?

Ngày 21/10, theo CaixaBank Research, lợi suất Bund 10 năm giảm 6 điểm cơ bản về khoảng 3,4% khi giá năng lượng hạ nhiệt, còn chênh lệch của Pháp lại nới lên khoảng 153 điểm cơ bản, rộng nhất kể từ đầu tháng 10. Nói cách khác, phần lớn cú nới này không đến từ rủi ro chung của khu vực đồng euro mà từ yếu tố nội tại. Một thành viên Hội đồng ECB thừa nhận chênh lệch đã dịch chuyển “phần nào”, và đồng euro yếu đi khi chênh lệch mở rộng. Theo Banque de France, chi phí vay cao hơn phản ánh thâm hụt và bất định quanh biểu quyết ngân sách, không phải sự đổ vỡ của thị trường khu vực.

Kịch bản cần theo dõi

• Moody's giữ nguyên Aa3: chênh lệch có thể thu hẹp nhẹ do giảm bất định, dù rủi ro ngân sách vẫn còn. ING từng dự báo vùng 100–125 điểm cơ bản trong vài tháng tới, nhưng dự báo này có trước các cuộc biểu tình.
• Hạ xuống A1: tác động tâm lý lớn hơn tác động cơ học, vì Pháp vẫn đủ điều kiện làm tài sản đảm bảo của ECB; tuy vậy một số quỹ có quy định về xếp hạng có thể phải điều chỉnh.
• Bỏ phiếu bất tín nhiệm hoặc dùng 49.3: theo Macquarie, đây là một trong các chất xúc tác có thể đẩy chênh lệch rộng hơn.

Bài học cho nhà đầu tư Việt Nam

Trái phiếu châu Âu có vẻ xa với thị trường Việt Nam, nhưng câu chuyện cho thấy cách thị trường định giá rủi ro chính trị-tài khóa: lợi suất tăng không chỉ vì lạm phát hay lãi suất chính sách mà còn vì niềm tin vào khả năng thực thi ngân sách. Với danh mục có tỷ trọng cổ phiếu toàn cầu, ngân hàng châu Âu và đồng euro là các kênh lan truyền đầu tiên; mức độ nhạy cảm đến đâu còn phụ thuộc kết quả ngày 23/10.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết chỉ mang tính thông tin và phân tích, không phải lời khuyên đầu tư. Số liệu lấy từ các nguồn công khai và có thể chênh lệch giữa nhà cung cấp; hãy tự kiểm chứng trước khi ra quyết định.

Nguồn: Ideal Investisseur (OAT/Bund 20/10/2026), FinanceFeeds (21/10/2026), Investment House (18/10/2026), CaixaBank Research (21/10/2026).